Każdy tyran, a jest tak od początku istnienia tyranii jako sposobu sprawowania władzy, co pewien czas przeprowadza czystki w swoim otoczeniu. Było tak w starożytnym Egipcie i w Rzymie. Ten sam scenariusz pozbawiony finezji stosowali absolutni monarchowie od dalekiego wschodu Azji po zachód Europy. Najbardziej symboliczne znaczenie zyskała tzw. noc długich noży, która była rozprawieniem się z działaczami NSDAP skupionymi w organizacji SA Ernsta Röhma. Hitler wraz z Göringiem, Goebbelsem, Himmlerem i Heydrichem postanowili się rozstać z częścią działaczy, którzy wyrażali nieco inne poglądy niż wódz narodu. Rozstanie miało być krótkie i ostateczne. Martwi nie zabierają już głosu, nie tłumaczą się i nie prowadzą kłopotliwych dyskusji. Z tego względu oponenci Hitlera musieli stracić życie.
Mustafa Kemal Atatürk stworzył nowoczesną Turcję, Recep Tayyip Erdogan ją zniszczył. Gdy już Turcja stanie się kalifatem, w którym obowiązuje prawo koraniczne, być może kolejne władze zaczną burzyć pomniki Atatürka, choć to wcale nie jest pewne. Pewne jest natomiast, że Erdoganowi pomników nikt stawiać nie będzie. Dla normalnie myślących ludzi […]
Czujemy się spadkobiercami kultury i cywilizacji śródziemnomorskiej. Z niejaką dumą mówimy o spuściźnie prawa rzymskiego, a z jeszcze większą o kulturze i sztuce starożytnej Grecji. Mało kiedy jednak dochodzi do naszej świadomości fakt, że ta kultura powstawała z daleka od tego, co dziś uważamy za Europę. Czy wiecie, że wejście […]
Pisząc w marcu 2010 roku felieton o nowomowie, nie spodziewałem się, że kilka lat później tekst będzie wymagał nader istotnego uzupełnienia. Nowomowa jest charakterystyczna dla systemów totalitarnych, ponieważ totalitarni władcy nie chcą zmieniać zastanego świata, ale chcą go wykreować na nowo. Nie istnieje człowiek, sprawa, zjawisko, a nawet żadna rzecz, […]
W czasach słusznie minionych państwowa telewizja w Polsce nie kupowała licencji na zachodnie programy studyjne, a próbowała wymyślić coś własnego. Nie kupowała nie tylko z powodu braku w państwowej kasie twardej waluty w „zielonych”, ale także dlatego, że różnice pomiędzy codziennym życiem w naszym kraju w porównaniu do zachodu były […]
Tym – że ma jedną nóżkę bardziej. To ulubiony niegdyś dowcip studentów polonistyki przez profanów nazywany dowcipem abstrakcyjnym, ponieważ zupełnie nie potrafili zrozumieć, na czym polega. W terminologii literackiej jest to tzw. humor językowy, który polega na różnym od słownikowego użyciu jakiegoś słowa lub związku frazeologicznego. Język angielski aż roi […]
Dzień po ogłoszeniu wyników referendum w sprawie opuszczenia Unii przez Wielką Brytanię w telewizji wypowiadali się zwykli obywatele, komentując – zaskakujące w świetle ostatnich sondaży – wyniki. Jeden z nich zmartwiony tym, że teraz jego kraj opuści Unię Europejską, stwierdził, że wprawdzie głosował za brexitem, ale nie przypuszczał, że do […]
Nie przypadkiem tytułem dzisiejszych rozważań są powtarzające się słowa „Hymnu” Słowackiego, bo to ten właśnie utwór jest niewątpliwym symbolem polskiego romantycznego patriotyzmu – uczucia składającego się ze zwątpień, żalu i tęsknoty. Dzisiaj na wielkiém morzu obłąkany, Sto mil od brzegu i sto mil przed brzegiem, Widziałem lotne w powietrzu bociany […]
Za kilka dni Brytyjczycy zdecydują w referendum, czy chcą być w Unii Europejskiej. Referendum w tej sprawie dość nieostrożnie obiecał David Cameron przed wyborami parlamentarnymi, by pozyskać głosy eurosceptyków dla swej partii. Ponieważ dziś nastroje antyunijne radykalizują się w wielu krajach, to wyniki referendum mogą być różne i być może […]
Nie oglądam festiwalu opolskiego. Nigdy nie oglądałem. Nie gustuję w polskiej piosence, poza naprawdę wyjątkowymi wyjątkami. Kabaretonów też nie oglądałem, bo byłem zdania, że gdy zdechł PRL, to kabarety padły na pysk i dotąd nie powstały. Kabaret – proszę państwa – żywi się często, a nawet codziennie, polityką. W polskiej […]