O sztuce

80 wpisów

Czasem pewne wydarzenia artystyczne prowokują mnie do wyrażenia własnego zdania. Niekoniecznie mądrego.

Sztuka sakralna

Od zarania ludzkości splatają się w życiu człowieka dwie strefy – sacrum i profanum. I choć od zawsze dążymy do sacrum, nie jesteśmy w stanie uwolnić się od profanum. Taka już nasza ludzka natura. Rzeczywistość skrzeczy. Jeść trzeba, a więc i jedzenie zdobywać, jak już się najemy, to chce się […]

O! Pole!

Nie oglądam festiwalu opolskiego. Nigdy nie oglądałem. Nie gustuję w polskiej piosence, poza naprawdę wyjątkowymi wyjątkami. Kabaretonów też nie oglądałem, bo byłem zdania, że gdy zdechł PRL, to kabarety padły na pysk i dotąd nie powstały. Kabaret – proszę państwa – żywi się często, a nawet codziennie, polityką. W polskiej […]

Ja się nie zgadzam

Czasy, gdy na kasetach przekazywaliśmy sobie piosenki Jacka Kaczmarskiego, już minęły. Jednak rozpakowując przesyłkę z płytą Czarne Słońce Narodu zespołu Big Cyc, poczułem deża wu – jak to wyraził niedawno Zbigniew „Zero” Ziobro. Pan minister był jeszcze niedawno europosłem eurosojuza, więc dobrze wie – drodzy państwo – jak się wymawia […]

Smutek spełnionej baśni

W opowiadaniu „Czarny piasek” Iwony Michałowskiej jedną z postaci jest imigrant polskiego pochodzenia, muzułmanin, choć nie praktykujący, który przyjechał z azjatyckich rubieży dawnego ZSRR. Polska w jego dziecięcych wyobrażeniach była wyidealizowanym krajem jego dziadka. Niczym szklane domy z powieści Żeromskiego. Spodziewałem się, że zobaczę mityczną krainę z przeszłości, a zobaczyłem […]

Złote zasady

Jeden z najbardziej znanych obrazów Chełmońskiego, choć przedstawia zwyczajną scenkę z życia pospolitych chłopów, jest dziełem przykuwającym uwagę widzów. Chłop je obiad z glinianych dwojaków podczas przerwy w orce i wraz z synem obserwuje odlatujące bociany. Zapewne w XIX wieku widok tak powszechny, jak dziś selfie na Facebooku. Jednak sednem […]

Dystopie Zajdla

Gdy czytamy teksty fantastyczne sprzed lat, najczęściej w pewnym momencie pojawia się zgrzyt dysonansu poznawczego. Opisana przed laty rzeczywistość przyszłości nijak się ma do naszych dzisiejszych doświadczeń i wiedzy technicznej. Uniknął tego Juliusz Verne, którego kreacje zadziwiająco się sprawdziły. Jednak nawet najlepsi popełniali błędy. W powieści Stanisława Lema „Śledztwo”, która […]

Palcem po mapie Houellebecqa

Dobry stary seksistowski Michel Houellebecq nadal jest w szczytującej formie. Nie wiem ki diabeł podkusił mnie, by kupić ebooka z powieścią „Mapa i terytorium”. Kosztował dziesięć złotych. Za te pieniądze miałbym całkiem przyzwoite portugalskie wino. Jednak moja namiętność czytania jest przynajmniej tak duża, jak Houellebecqa namiętność do oceniania rozmaitych cipek […]

Strumień świadomości

Strumień świadomości to literacki termin oznaczający pewien rodzaj monologu wewnętrznego, który w przeciwieństwie do monologu ukierunkowanego bezpośrednio do słuchacza, zawiera nie tylko pewien logiczny ciąg wypowiedzeń, ale też rozmaite skojarzenia i odczucia, które wplatane są bez rozróżniania ich do zasadniczego ciągu narracji. Powszechnie uważa się, że wynalazcą tego sposobu narracji […]

Kryzys Seldona

Najbardziej klasyczna klasyka literatury fantastycznej to „Fundacja” Asimova. I to właśnie w niej pojawia się Hari Seldon – matematyk, który daje początek nowej dziedzinie nauki nazwanej psychohistorią. Wbrew pozorom to dziedzina ścisła posługująca się matematyką i psychologią do przewidywania losów cywilizacji ludzkiej. Seldon przewiduje upadek galaktycznego imperium i przygotowuje eksperyment, […]

Po apokalipsie

Czy wizja apokalipsy w trylogii Pauliny Hendel „Zapomniana księga” ma sens? Czy nie jest taką tylko umowną baśnią dla nastoletnich czytelników? Nie chciałbym, aby taka wizja się ziściła, ale warto sobie uświadomić, że niektóre katastroficzne scenariusze nie są wcale tak niemożliwe, jak się wielu ludziom wydaje. Naukowcy przyznali, że w […]